Driton Zenku – Opinion
Kongresi i pestë i Bashkimit Demokratik për Integrim përfaqëson një moment të rëndësishëm politik jo vetëm për partinë, por edhe për skenën politike shqiptare në Maqedoninë e Veriut. Në një kontekst të fragmentuar politik, me polarizim të theksuar dhe rënie të besimit qytetar ndaj partive, fakti që BDI arriti të organizojë një kongres të qetë, të strukturuar dhe me mesazh të unifikuar, është në vetvete një element pozitiv dhe i rëndësishëm.
Një nga momentet më të qëndrueshme të Kongresit ishte ruajtja e kohezionit të brendshëm. Në një periudhë kur shumë subjekte politike shqiptare janë përfshirë nga përçarje, ndarje dhe konflikte të hapura fraksionale, BDI demonstroi se ende ka kapacitet organizativ dhe disiplinë politike. Ky stabilitet nuk është i parëndësishëm në një sistem politik ku paqëndrueshmëria shpesh prodhon kriza më të mëdha sesa vetë humbjet elektorale.
Pozitive ishte edhe rinovimi i strukturave drejtuese. Përfshirja e emrave të rinj në kryesi dhe në funksione kyçe tregon se brenda BDI-së ekziston vetëdija për nevojën e një tranzicioni gradual dhe të kontrolluar. Ky nuk është revolucion politik, por është një hap drejt evoluimit, i cili në realitetet ballkanike shpesh rezulton më i qëndrueshëm sesa ndryshimet e menjëhershme dhe të dhunshme brenda partive.
Fjalimi i Ali Ahmetit, pavarësisht kritikave të zakonshme, konfirmoi edhe një herë rolin e BDI-së si faktor stabiliteti politik dhe ndëretnik. Mesazhet për integrimin evropian, barazinë institucionale dhe ruajtjen e karakterit multietnik të shtetit ishin të qarta dhe konsistente. Në një kohë kur retorikat populiste dhe nacionaliste po fitojnë terren, kjo qasje përfaqëson një vlerë politike që nuk duhet nënvlerësuar.
Një tjetër aspekt pozitiv i Kongresit ishte rikthimi i fokusit te agjenda evropiane. Rezolutat e miratuara, ndonëse parimore, e pozicionojnë BDI-në qartë në kampin pro-evropian dhe reformist, duke e diferencuar nga qasje më oportuniste që shfaqen herë pas here në skenën politike. Ky pozicionim është i rëndësishëm për elektoratin shqiptar, i cili historikisht e ka parë integrimin evropian si garanci për të drejta, zhvillim dhe stabilitet.
Në planin formal, Kongresi u zhvillua korrekt, me rezoluta, zgjedhje strukturash dhe mesazhe të njohura për integrimin evropian, barazinë dhe stabilitetin. Por politika nuk matet me procedura – matet me mesazhin që prodhon dhe besimin që krijon. Pikërisht këtu qëndron dilema kryesore.
Megjithatë, realizmi politik kërkon të thuhet se Kongresi nuk i mbylli të gjitha dilemat. Sfida e rikthimit të besimit qytetar, veçanërisht te të rinjtë dhe votuesit urbanë, mbetet e hapur. Rezolutat dhe mesazhet duhet të shndërrohen në politika konkrete, në veprime të matshme dhe në një komunikim më të drejtpërdrejtë me bazën.
Në këtë kuptim, Kongresi i pestë i BDI-së duhet parë si një pikë stabilizimi, jo si pikë përfundimtare. Ai krijoi bazën politike për reflektim dhe riorganizim, por suksesi real do të matet në muajt që vijnë – në terren, në qeverisje lokale dhe në raportin real me qytetarin.
Nga ana tjetër, reagimet kritike pas Kongresit – brenda dhe jashtë partisë – nuk duhet nënvlerësuar. Ato janë sinjal se trupi politik shqiptar po ndryshon, se votuesi është më kërkues, më skeptik dhe më pak emocionalisht i lidhur me narrativat historike.
BDI vazhdon të mbështetet fort në kapitalin e saj historik – Marrëveshjen e Ohrit, stabilitetin ndëretnik, përfaqësimin institucional. Këto janë arritje reale dhe të pamohueshme. Por politika e sotme nuk jeton nga e shkuara; ajo kërkon zgjidhje për të tashmen: korrupsionin, ekonominë lokale, migrimin masiv, mungesën e perspektivës për të rinjtë.
Politika nuk është vetëm çështje vazhdimësie apo ndryshimi. Është çështje aftësie për ta lexuar kohën. Kongresi tregoi se BDI e ka ende këtë mundësi. Pyetja mbetet nëse do ta shfrytëzojë plotësisht.
